Opnieuw uitvinden versus innoveren

Foodsystem_566_427_c1

Foodsystem_566_427_c1-300x226 Fotocredits: Het voedselsysteem, Hunt041, Wikimedia

Hoe werkte het - in de wereld heel unieke - Nederlandse voedselsysteem en waarom is het onrepareerbaar stuk?

Door Dick Veerman - Hoofdredacteur Foodlog

Nederland is het enige land ter wereld dat van alle producten die het zelf teelt of van een dier haalt minstens tweederde naar het buitenland verkoopt. Omdat vooral ‘gewone mensen’ ze eten, moeten ze betaalbaar zijn. Daar slaagden we in.

Een berg techniek hielp ons dure land de kosten drukken. Daarmee werden we wereldkampioen in kilo’s productie per hectare en dier. Dat leverde twee exportproducten op. Een stroom betaalbaar voedsel en een stroom techniek waarmee ook andere landen betaalbaar en veel voedsel konden maken.

In dat business model van de BV Nederland Agriland zit de klad. Logisch, want iedere levenscyclus heeft een eind. We hielpen anderen in het zadel met techniek. Daarom zijn wij te duur geworden om goedkoop te zijn met vooral vlees, eieren en melk. We hielpen het buitenland met onze techniek lokaal nog veel meer prima spul voor weinig te maken en maakten onze export overbodig. Daarmee kwam tegelijk de klad in de ontwikkeling van techniek. Als de intensieve agriproductie verdwijnt omdat er geen rendabel product meer van te maken is, is Nederland geen logische plek meer voor de ontwikkeling van nieuwe techniek. Business logic maakte het business model van de oude Agriland BV overbodig.

Verwerkers en supermarkten gaan over op de inkoop van buitenlands boerenproduct voor het betaalbare segment. De machinebouw en andere techniekontwikkeling verschuiven naar het buitenland. Boeren moeten in het kleine marktsegment boven de onderkant van de thuismarkt een plekje vinden.

Wie het eenmaal ziet, snapt het meteen. Het business model van Agriland BV is van oudsher gebaseerd op geldcreatie die via academisch onderzoek wereldkampioensboeren belooft. Handel en verwerkers zorgen voor werk, exporteren het product en financieren via de fiscus het onderzoek. De techniek en machines die we exporteren, leveren prima marges en dragen uitstekend bij aan onze exportbalans.

Dat intiem verweven groeimodel bracht Nederland succes. Nu faseert dat voedselsysteem uit omdat er voor de thuismarkt geen volume meer inzit. Kip, varken, eieren en melk, welzijn incluis, komen dankzij good old Agriland BV straks zo’n 40% goedkoper uit het buitenland. Daar mogen we trots op zijn, maar daarmee komt het bestaande voedselsysteem tot stilstand. Helaas hebben we het nieuwe nationale business model - ‘innovatie!’, van wat? - nog niet in het snotje. Innovatief icoon Rondeel moest afgelopen week zijn mislukking erkennen. Opnieuw beginnen, kost vallen en opstaan. Het systeem moet helemaal opnieuw worden uitgevonden. Innovatie vernieuwt de uitingen van het oude, elders.

Deze - voor Foodlog licht aangepaste - tekst verschijnt tevens in de printeditie van de Levensmiddelenkrant van deze week.

     
Lees ook
Nederlandse wijnproductie daalt in 2019

Nederlandse wijnproductie daalt in 2019

Na het topjaar van 2018 blijft de Nederlandse wijnproductie dit jaar achter. De verwacht is 1 miljoen flessen wijn. In 2018 waren dit er 1,25 miljoen. De weersomstandigheden spelen hierbij een grote rol.

Nieuwe online cursus ‘Meat technology in the Netherlands’

Nieuwe online cursus ‘Meat technology in the Netherlands’

HAS Hogeschool biedt voor het eerst de online Engelstalige cursus ‘Meat technology in the Netherlands’ aan voor professionals uit de wereldwijde vleessector. De online cursus gaat van start in oktober 2018. HAS Hogeschool heeft meer dan 10 jaar ervaring in het geven van de cursus Vleestechnologie. De cursus wordt nu online en Engelstalig aangeboden...

Hoog Technologisch Eten peilt mening consumenten

Hoog Technologisch Eten peilt mening consumenten

Het AgriFoodTech Platform peilt de komende maanden met het rondreizend concept Hoog Technologisch Eten de mening van consumenten over de toepassing van technologie binnen het voedselsysteem. Van juni tot en met oktober reist het concept door het land om de consument het menu van de toekomst voor te schotelen. Hoog Technologisch Eten Hoog Technologisch...