Zo zette de voedingsindustrie de waarheid naar haar hand

Frisdrank

Openbaar gemaakt emailverkeer tussen kopstukken uit de Amerikaanse voedingsindustrie illustreert hoe de voedingsindustrie onwelgevallige richtlijnen weet af te zwakken door de wetenschap in een kwaad daglicht te zetten.

Door Cécile Janssen - Foodlog

Net als in Nederland komt de Amerikaanse overheid regelmatig met een nieuwe set voedingsrichtlijnen. Het onafhankelijke U.S. Dietary Guidelines Advisory Committee bereidt de richtlijnen voor, zoals bij ons de Gezondheidsraad. De Amerikaanse richtlijnen hebben niet alleen betrekking op wat gezonde voeding inhoudt voor consumenten, maar bepalen ook de eisen waaraan bijvoorbeeld etiketten en schoollunches moeten voldoen. Daarmee staat meteen veel - geld - op het spel voor de voedingsmiddelenindustrie.

Logisch dus, schrijft Bloomberg, dat na het verschijnen van het rapport van het Committee in 2015 het bij de voedingsindustrie 'alle hens aan dek' was. In dat rapport stelde het Committee namelijk voor dat Amerikanen minder rood vlees en vleeswaren en suikerhoudende producten zouden moeten eten.

Uitgekookt, net als de tabaksindustrie

De voedingsindustrie ging uitgekookt te werk door twijfel te zaaien over de kwaliteit van het wetenschappelijke bewijs en onderzoek dat aan de richtlijnen ten grondslag lag. Een taktiek die eerder door de tabaksindustrie met veel succes ingezet was. Dat blijkt uit een serie emails die door de non-profit organisatie Right to Know aan het duister zijn ontrukt. De mails zijn afkomstig van onder meer de International Food Information Council Foundation (IFIC), een door de voedingsindustrie betaalde belangengroep, het International Life Sciences Institute (ILSI), nog zo'n belangengroep, en 2 voormalige topmannen van Coca-Cola.

Volgens de Amerikaanse voedingshoogleraar Marion Nestle blijkt uit de mails dat de voedingsindustrie opzettelijk dezelfde tactieken gebruikt als de tabaksindustrie: "de wetenschap in twijfel trekken, journalisten beïnvloeden, inzetten van groepen als ILSI en IFIC om twijfel te zaaien over de schadelijke gevolgen van suikerhoudende dranken, ontkrachten van voedingsrichtlijnen en regelgeving die zulke zorgen willen aanpakken."

Op 20 februari 2015, één dag na het uitkomen van het rapport van het Dietary Guidelines Advisory Committee, stuurde IFIC een mail uit over de persbijeenkomst die de groep die ochtend georganiseerd had. Tijdens die bijeenkomst, met meer dan 40 journalisten, waren onderwerpen besproken als de "tegenstrijdige" wetenschap die aan de aanbeveling om vlees te minderen ten grondslag lag en het "onvoldoende bewijs" voor de aanbeveling om suiker te minderen. IFIC had 20 experts opgelijnd om in de media tegen deze "rode-knop-issues" op te treden. Daarna volgde nog een berg mails waarin het genereren van 'credible consensus science' (geloofwaardige oordelen van groepen als autoriteiten beschouwde wetenschappers) wordt aanbevolen. Bloomberg zegt dat de voedingsindustrie probeerde sectorbreed aan de poten van de wetenschap te zagen teneinde de onwelgevallige concept-aanbevelingen van tafel te vegen.

Die tactiek werpt zijn vruchten af. In de definitieve versie van de 2015 richtlijnen gaat het niet meer over minder vlees en vleeswaren of suikerhoudende dranken. Net als in voorgaande jaren, gaat het over minder verzadigd vet en toegevoegde suikers. "Ze verdoezelen de boel", zegt Marion Nestle.

Lees ook
Conclusies onderzoek naar gezondheid biologische kippen onder druk aangepast

Conclusies onderzoek naar gezondheid biologische kippen onder druk aangepast

In 2005-2007 liep in Nederland een grootschalig onderzoek naar de gezondheid van biologische kippen. In televisieprogramma Zembla vertelde de toenmalig onderzoeksleider dat ze onder druk de resultaten aanpaste. Uit het onderzoek zouden aanwijzingen blijken dat biologisch voedsel gezonder is, maar de officiële conclusie was dat er geen conclusie mogelijk...

Consumenten zoeken door corona meer naar immuunsysteemversterkende voedingsstoffen

Consumenten zoeken door corona meer naar immuunsysteemversterkende voedingsstoffen

Taiwanese wetenschappers onderzochten met Google Trends het verband tussen corona en de online interesse in verschillende aspecten van een gezonde levensstijl. Ze vonden een sterk verband tussen het aantal coronagevallen en de interesse in immuunsysteemversterkende voedingsstoffen en kruiden.

RIVM: nog onduidelijk of verbod op frisdrank-aanbiedingen zou werken

RIVM: nog onduidelijk of verbod op frisdrank-aanbiedingen zou werken

Er is nog maar weinig onderzoek gedaan naar de effectiviteit van een verbod op kortingsacties op suikerhoudende dranken. Dat is de voornaamste bevinding van een literatuuronderzoek dat de RIVM in opdracht van de overheid uitvoerde. Wel blijkt uit onderzoek dat zulke aanbiedingen vooral op ongezonde producten voorkomen, en dat ze effectief zijn in het...