Nieuwe fruitbakjes met 40 procent Rpet

EVMI 3-22 AH afvullen

Foto's: Albert Heijn en Sam Rentmeester

Supermarktketen Albert Heijn is een flink eind op streek om haar doelstelling te halen om vanaf 2025 jaarlijks 20 miljoen kilo minder plastic te gebruiken voor haar verpakkingen. En dat is dan gemeten vanaf 2017. “Op dit moment zitten we op 9,8 miljoen kilo”, zo vertelt verpakkingsexpert bij Albert Heijn Marion Beugelsdijk.

Als jongste initiatief om zoveel mogelijk plastic verpakkingen te bannen, introduceerde Albert Heijn op dinsdag 5 april een verpakkingsvrij concept in de XL­vestiging in Rotterdam. Het gaat bij AH Verpakkingsvrij om 70 producten, waarvan 80 procent biologische. Vanuit de dispensers kunnen klanten een eigen, herbruikbare verpakking vullen of ter plekke een herbruikbare pot of zak kopen. Klanten wegen eerst de verpakking zonder product, daarna vullen ze die en vervolgens printen ze een etiket waarmee ze afrekenen bij de kassa. Het gaat om ‘droge kruidenierswaren’ als ontbijtgranen, pasta, rijst, broodbeleg, thee en noten. Na de primeur in Rotterdam volgen de AH XL op het Gelderlandplein in Amsterdam en de XL in Leidschendam, gevolgd door nog eens vijftig winkels het komend jaar.

Bannen en dunner

Om minder plastic in haar verpakkingen te gebruiken voert Albert Heijn (AH) een tweesporenbeleid. Aan de ene kant kijkt de retailer waar plastic echt nodig is en waar het mogelijk dunner kan. Daarnaast probeert AH steeds meer gerecycled materiaal in te zetten om minder virgin materiaal te hoeven gebruiken. Meest recente voorbeeld daarvan zijn de bakjes met 500 gram fruit die voor 40 procent uit gerecycled (R)pet bestaan. Deze liggen vanaf februari in de winkel. Van het gerecyclede materiaal is de helft afkomstig uit huishoudelijk afval, voegt verpakkingsexpert voor eigen merken Marion Beugelsdijk toe. In eerste instantie gaat het om ruim 500.000 bakjes per jaar.

Middelste laag

De Rpet wordt als middelste laag tussen twee virgin pet­lagen gebruikt, zodat er geen migratie van eventuele schadelijke restanten naar het product kan plaatsvinden. Dit is een zogeheten ABA­constructie. Daarbij is de eis van de European Food Safety Authority (EFSA) dat dit gerecyclede pet voor 95 procent uit voedselverpakkingen komt. De EFSA hanteert dit als eis om een minimale voedselgarantie te kunnen garanderen. Aan die eis voldoet Umincorp, dat dit reinigings­, sorteer­ en shredderproces voor Albert Heijn verzorgt. “Het is een proces dat is ontwikkeld door Peter Rem aan de Technische Universiteit van Delft en door Umincorp opgeschaald”, vertelt Beugelsdijk.

Goed afwasbaar

De AH­verpakkingsdeskundige vervolgt dat de retailformule bewust met pet is begonnen om gerecycled verpakkingsmateriaal voor voedselverpakkingen in te zetten. “Pet is heel goed afwasbaar is. Onze nieuwe Rpet­bakjes zijn in Nederland ook door het Kennis Instituut Duurzaam Verpakken (KIDV) goedgekeurd in het kader van de recyclecheck. Pet uit huishoudelijk verpakkingsafval is de enige soort plastic die na recycling als voedselverpakking gebruikt mag worden. Tot nu toe kon dit alleen met pet­flessen zoals statiegeldflessen. Voorheen werden pet­bakjes, zoals champignonbakjes en schaaltjes voor vlees, gerecycled tot verder niet­recycleerbaar gekleurd plastic of laagwaardigere doeleinden, zoals bermpaaltjes of picknicktafels. Het is voor het eerst dat deze bakjes nu worden gerecycled tot transparante, opnieuw recycleerbare voedselverpakkingen.”

Meer pet voor flessen

“Het voordeel van het recyclen van oude pet­bakjes is dat meer pet uit de flessenstroom beschikbaar komt voor flessen zodat er minder nieuw ­ fossiel ­ plastic nodig is. Daarnaast geeft het de plasticrecycling een boost omdat meer gebruikte voedselverpakkingen weer een nieuw leven als voedselverpakking krijgen. Tenslotte zorgt het ook voor meer beschikbaarheid van gerecycled pet, een uitdaging die alleen maar groter wordt naarmate de vraag naar gerecycled plastic toeneemt.”

50 procent in 2025

Albert Heijn streeft naar het gebruik van minimaal 50 procent gerecycled pet in 2025. “Daarbij worden eerst alle plastic verpakkingen uit het huishoudelijk afval gehaald. Vervolgens worden ze geschredderd, waarna de ‘flakes’ van de verschillende kunststoffen van elkaar worden gescheiden. Daarna worden de flakes gesmolten waarna ze voor nieuwe verpakkingstoepassingen kunnen worden gebruikt.” Volgens Beugelsdijk is dit de meest efficiënte manier gebleken om pet uit de nascheiding van andere kunststofsoorten te scheiden. “Het blijkt dat, wanneer je eerst de verpakkingen van elkaar scheidt en deze dan vervolgens gaat schredderen, je meer waste hebt.”

Pet vleesschaaltjes

De nieuwe fruitbakjes vormen slechts een van de initiatieven van Albert Heijn om zijn verpakkingen zo circulair mogelijk te maken. Zo zijn er inmiddels ook al vleesbakjes die uit zoveel mogelijk pet bestaan, licht Beugelsdijk verder toe. “Voorheen hadden de vleesbakjes over het volledige interieur een PE­laag voor de sealbaarheid. De schaaltjes bestaan nu volledig uit pet waarbij er alleen op de randjes van de bakjes een coating met daarin PE wordt aangebracht voor de sealing. Daar zit heel wat ontwikkeling in, want PE blijft nog steeds het beste materiaal om mee te sealen.”

Gehakt in zakjes

Bekende andere innovatie op het gebied van plastic besparing zijn de zakjes waarin sinds kort verpakt wordt gekocht. Deze heeft Albert Heijn samen ontwikkeld met vaste vleesleverancier Hilton Foods. Deze kwamen in de plaats van de bekende schaaltjes met een absorbermatje. Dat scheelt meer dan 500.000 kilo plastic op jaarbasis, een besparing van 70 procent. Het zakje staat iets bol doordat zuurstof is toegevoegd. Zo wordt het gehakt goed beschermd. “Deze zakjes kunnen helaas – nog – niet van monomateriaal worden gemaakt, vanwege de benodigde barrière”, licht Beugelsdijk toe. “Daarom bestaan uit een laminaat van PP met EVOH.”

Niet alle vlees is geschikt om in zakjes te verpakken, erkent Beugelsdijk. “Bijvoorbeeld door het vocht en de eiwitten die dan in de verpakking terecht komen. Maar we proberen wel de absorber zoveel mogelijk weg te laten. Dat kan bijvoorbeeld in de skinverpakking die we voor biefstuk gebruiken.”

Ook bij andere foodverpakkingen heeft Albert Heijn al grote stappen in plasticreductie gemaakt. Zo zitten maaltijd­ en lunchsalades tegenwoordig in een dunnere schaal en zijn de snoepgroenten van de bekende emmer met deksel naar dunne bakjes met een topfolie ‘verkast’. Inmiddels is ook een begin gemaakt met de aanpassing van meer dan honderd kaasverpakkingen met als resultaat een plasticreductie van 200.000 kilo per jaar.

Kaas in hersluitbare envelop

Daarbij worden plakjes kaas in een hersluitbare envelop verpakt met daarom een papiertje om de kaas hygiënisch als een stapeltje uit de verpakking te kunnen schuiven. Het papiertje vervangt het pet­schaaltje dat in de oude verpakking zat. De envelop is geen laminaat maar een mix van PE en PP. “Daarmee is ook deze verpakking nog niet recyclebaar, maar wel zo goed mogelijk voorbereid volgens het KIDV en CEFLEX”, vertelt Beugelsdijk.

De sapflessen van het eigen merk zijn al wat langer van 100 procent gerecycled pet. De fles is voorzien van een afwasbaar etiket en is beperkt van omvang. “Daarmee is zij in de sorteerinstallatie makkelijk van de fles te scheiden. Dat was nog wel een uitdaging want het sap wordt koel afgevuld. Dus dan moet het etiket wel goed blijven plakken, terwijl hij er na gebruik wel makkelijk af te wassen moet zijn.”

Life Cycle Analyses

Voor Albert Heijn is de LCA leidend als het gaat om de keuze voor een verpakkingsmateriaal. Beugelsdijk heeft ook de operatie geleid waarbij de groente en fruit kritisch werden beoordeeld op hun verpakking. Met name voor wat betreft de noodzaak van plastic verpakkingen. Was deze in alle gevallen wel nodig en was er in sommige gevallen niet een veel duurzamer alternatief?

Met een drymist-installatie kunnen bijvoorbeeld heel veel groente- en fruitverpakkingen worden weggelaten. “Maar niet bij alle, zoals voor spruitjes, want deze worden dan heel snel bruin”, aldus Beugelsdijk. Voor de appels kon - net als andere retailers hebben gedaan - worden overgeschakeld op kartonnen bakjes met papieren banderol. “Daarbij is bij de banderol inmiddels ook afscheid genomen van het PE-laagje dat daarvoor nog voor de stevigheid zorgde.”

Non-food

Overigens heeft Albert Heijn ook op het gebied van non­food al veel gedaan op het gebied van het circulair maken van verpakkingen. Zo zijn de wasmiddelenflessen van het eigen merk al van 100 procent gerecycled PE en daarmee opnieuw recycleerbaar. “De fles heeft ook een PE­full body sleeve in ultrastretch. Dat laatste houdt in dat deze sleeve mooi de vorm van de fles volgt en vervolgens heel makkelijk van de fles gescheiden kan worden door het recyclagebedrijf.” 

Het voordeel bij Albert Heijn is dat wij een ontzettend groot assortiment hebben”, besluit Beugelsdijk. “Daardoor hebben wij als verpakkingskundigen ruime mogelijkheden om het gebruikte materiaal van de ene verpakking weer inzetten als recyclaat in verpakkingen van andere producten. Zo kunnen we bijvoorbeeld het PE en de PP van de melkverpakkingen hergebruiken in de flessen van wc­reinigers of de shampooflessen van ons eigen merk Care.”

Lees ook
Statiegeld op alle plastic flessen vers sap van Albert Heijn

Statiegeld op alle plastic flessen vers sap van Albert Heijn

Vanaf maandag 16 mei zit er statiegeld op plastic flessen vers sap van Albert Heijn. Het gaat om alle flessen van eigen merk verse sappen en smoothies.

Albert Heijn introduceert verpakkingsvrij boodschappen doen

Albert Heijn introduceert verpakkingsvrij boodschappen doen

Supermarktketen Albert Heijn lanceert AH Verpakkingsvrij: een concept waarmee klanten boodschappen kunnen doen zonder wegwerpverpakkingen. Klanten vullen hierbij een herbruikbare zak of pot met een product en kunnen deze verpakking steeds opnieuw gebruiken. Hiermee wil Albert Heijn een stap zetten in de ambitie om in 2025 twintig miljoen kilo minder...

Kipster stapt over op eierdozen van 100% gerecycled papier

Kipster stapt over op eierdozen van 100% gerecycled papier

Kippenboer Kipster introduceert nieuwe eierdozen gemaakt van 100% gerecycled papier. De CO2 die vrijkomt bij het productieproces wordt gecompenseerd, waardoor de doosjes CO2-neutraal zijn.